'Erkekler kadınları fabrika gibi görüyor'Van Kadın Derneği Başkanı Zozan Özgökçe, bölgede erkeklerin kadınları bir fabrika olarak gördüğünü belirterek, kadının kendi vücudu üzerinde bir söz hakkı olmadığını savundu.

VAKAD tarafından kadınlar üzerinde yapılan bir ankette, okuryazar oranının düşmesiyle doğum oranının artışı paralellik gösterirken, kadınlar üzerinde aile içi şiddet ve evliliklerde aşiret ve aile baskısı öne çıktı.

Anket, Van'da 23 mahallede oturan 15 yaş ve üstü evli ve bekâr farklı eğitim seviyelerinden oluşan 776 kadın üzerinde yapıldı. Ankete katılan kadınların yüzde 12'sinin sadece okur yazar, yüzde 25'i ilkokul, yüzde 9'u ortaokul, yüzde 23'ü lise, yüzde 11'i üniversite mezunu ve yüzde 20'sinin ise okuma yazmasının olmadığı bildirildi.

Ankete katılan 776'sından 590 kişinin evli olduğunu dile getiren VAKAD Başkanı Zozan Özgökçe, evli kadınlardan sadece yüzde 60'nın resmi nikâhlı olduğunu dile getirdi. Özgökçe, eğitim oranları düştükçe doğum oranlarında artışı dikkat çekiyor.

Özgökçe, erkekler kadınları fabrika olarak gördüğünü ifade ederek, kadının kendi beni üzerinde söz sahibi olmadığını söyledi.

Özgökçe, "Kadın kaç çocuk doğuracağı kararını veremiyor. Bu karar ya erkeğin elinde ya da toplumun değer yargılarına bağlıdır. Toplumdaki anlayış gereği kocalar fazla erkek çocuk istiyor. Koca ve ailenin büyükleri bunu isteyince kadının bir söz hakkı kalmıyor. Birde son zamanlarda Şartlı Nakit Transferi kapsamında doğum ve okuyan çocuk başına ödenen para ile birlikte kadının üstünde daha çok doğum yapması üstündeki baskıları arttı. Bir yönüyle devlet aile planlaması adı altında bu programı uygularken programın uygulanış biçimi bölgede daha çok çocuk yapmayı teşvik ediyor" iddiasında bulundu.

Özgökçe, anket Avrupa Komisyonu tarafından desteklenen Kadın Danışma Merkezi Projesi kapsamında, kadınların sosyo-ekonomik, demografik, kültürel ve eğitimsel özellikleri, cinsiyete dayalı şiddete yönelik algılar ve ayrıca toplumsal cinsiyete dayalı geleneksel rollerin ve yargıların yaygınlığı ile eğitim düzeyleri arasındaki ilişkiyi ölçmek için yapıldığını vurguladı.

Anket sonucuna göre erkeklerin çok evlilik yaptığını ancak dul kalan bayanlara ikinci evliliğe fazla izin verilmediğini kaydeden Özgökçe, kadınların evliliklerinde halen söz sahibi olmadığını belirterek, genç kızların evlenmesi esnasında eş belirlemede aşiret ve ailedeki erkeklerin söz sahibi olduğunu anımsattı.

Özgökçe, "Görücü usulü evlenen kadınların oranı oldukça fazladır. Evlenecek olan kadın veya erkeğe eş adayı aile ve çevredeki kişilerce gösterilirken, taraflar eğer evlenmeyi isterlerse görüşme evlilikle sonuçlanır. Ankette katılan kadınların bu görüşmeleri beğenerek, severek ve isteyerek evlenmek olarak algılarlar" dedi.

Ankette yer alan kadınların yaş durumlarıyla eşlerinin yaş durumlarının göz önüne alındığında kadınlar eşlerine göre daha genç olduğunu söyleyen Özgökçe, "Bu durumda toplumsal cinsiyet rollerine evlilik ile ilgili genel düşünce olan 'kadın erkekten daha küçük olmalıdır' fikrinin yaygın olduğu görülmekte. İyimser bir bakışla ankete katılan kadınların yarısına yakını akraba evliliği yaptığı bunun yüzdelik oranı yüzde 41 onanı çıkıyor" ifadesini kullandı.

Özgökçe, Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da kadınların yaşadığı sıkıntıların önüne geçmek amacıyla bu adımı attıklarını belirtti. Gelecekte kadınlar için yapılacak çalışmalarda bu anket sonuçlarının göz önünde tutulması durumunda iyi çalışmalara imza atılacağını söyledi.

Özgökçe, "Hedefimiz bölgede her kesimden bayanın yaşamış olduğu sıkıntıları bu anketle belirlemekti. Sıkıntıların belirgin olması gelecekte yapılacak çalışmalara ışık tutacaktır" şeklinde konuştu.



Cihan

__________________

Emeğine teşekkürler..........
Kırsal yörelerde maalesef çözümlenememiş sorunlardan birisidir. Eğitim düzeyinin söylendiği gibi düşüklüğü..........bu istenmeyen sonuçları doğruluyor.....
Aşiret gelenek ve görenek adı altında yapılan mezalim zaten akla mantığa dine imana zaten sığmıyor..............Güzel günler gelir inşallah.........................

__________________

Her şeyin başı eğitimden geçer okur yazar oranı bu yörelerde artmadıkça erkekler kadınları daha çok fabrika gibi görmeye devam ederler..halen kız çocuklarını okutmuyorlar..neden gözü açılmasın erkeğe baş kaldırmasın diye...ellerine sağlık çok önemli bir konu aslında..Türkiye'mizin doğu ve güneydoğudaki en büyük sorunlarından biridir...

__________________