30 Haziran 2006 Cuma 14:07Yapılan bir araştırmaya göre çöl karıncalarının yuvalarını bulmak için adımlarını saydıkları anlaşıldı.

Çöl karıncalarının yürüdükleri mesafeyi tam olarak ölçebilmek için bir dahili ''adımölçer'' kullandıkları belirlendi.

İsviçreli ve Alman bilim adamlarından oluşan bir ekibin araştırmasına göre, yemek bulmak için uzun mesafeler kat eden ve yollarını bulmak için gökyüzündeki ışıkları kullandığı bilinen çöl karıncalarının, kendi içlerinde de adımölçer gibi çalışan mekanizma sayesinde yemeklerini bulduktan sonra kolaylıkla yuvalarına dönebiliyorlar.

Almanya Ulm ve İsviçre'nin Zürih üniversitelerinden araştırmacılar, bilimsel adı ''Cataglyphis fortis'' olan Sahra karıncalarının kaybolmadan yuvalarının yolunu nasıl bulduklarını öğrenmek için önce bir tünelden geçerek yemeklerine ulaşmalarını sağladılar. Ardından bazı karıncaların bacaklarını uzattılar, bazılarının da kısmen bacaklarını keserek kısalttılar. Aynı noktadan evlerine dönmeleri için bırakılan karıncalardan uzun bacaklı olanlar yuvalarının ötesine giderken, kısa bacaklılar yuvalarına erişemediler.

Araştırmaları sonucunda, kum üzerinde büyük mesafeler kaydeden çöl karıncalarının adımlarını hassas bir şekilde saydıklarının ortaya çıktığını belirten bilim insanları, araştırmalarının sonucunu Science dergisinde de yayımladılar.

__________________

Çok ilginç bir bilgi
Paylaşımın için teşekkürler

İngiltere`de yapılan bir araştırma, Firavun karıncalarının (Monomorium pharaonis), türdeşlerinin yiyecek ya da suyun olmadığı yerlere boş yere gitmelerini engelleyebildiklerini ortaya koydu.

Nature dergisinde yayımlanan makalede, firavun karıncalarının nereden su ya da yiyecek bulunacağıyla ilgili `olumlu` feromonlarla (bir böcek türünün, kendi bireyleri arasında haberleşmelerinde kullandıkları koku) iletişim kurduklarının daha önceden de biliniyordu. Ancak yapılan araştırma bu karıncaların, türdeşlerinin gereksiz bir yola girmelerini engellemek için `olumsuz` feromonlar yaydıklarını da ortaya çıkardı.

Sheffield üniversitesinden Elva Robinson başkanlığındaki araştırmacılar, ortalama 3 milimetre boyundaki firavun karıncalarının, türdeşlerinin gereksiz bir yola girerek boş yere yorulmamaları için, birçok yöne ayrılan yol ağızları gibi bazı kritik noktalara koku bıraktıklarını belirledi.

Levha benzetmesi
Araştırmacılar, havayla yayılan kokunun, insanlar için sapaklardan önce yol kenarına yerleştirilen levhalar gibi karıncaların önceden birbirlerini uyarmalarını sağladığını da kaydettiler.

Karıncalar attıkları adımı sayıyor

Karıncalar uzun yola çıktıklarında yuvaya geri dönmek için, katedilen yolu attıkları adımlarını sayarak akıllarında tutuyor.


NTVMSNBC- Yem avına çıkan karıncalar, yuvanın yolunu bulmak için insanlar gibi doğadan işaretlerden yararlanıyor. Bilim insanları, karmaşık doğal bitki örtüsünün içinde karıncaların yolunu nasıl bulduğunu araştırdı. Sonuçta, karıncaların attıkları adımları saydığı ve aynı ölçüde geri dönerek yuvaya ulaştıkları ortaya çıktı.
Bilim insanları, Sahra Çölü’nde yaşayan Cataglyphis fortis türüne ait karıncaları bir çizgi boyunca yürümelerini sağlayacak şekilde eğitti. Karıncalar yuvadan çıkarak 10 metre uzaktaki yeme doğru yol almayı öğrendiler. Bilim insanları, deneyin birinci etabında yuvanın veya yemin yerini değiştirerek karıncaların reaksiyonlarını ölçümledi. Yem veya yuvanın yeri değiştirildiğinde karıncalar, alıştıkları mesafeyi katettikten sonra afallıyor ve yem veya yuvayı bulma ümidiyle etraflarını kontrol etmeye başlıyorlar. Bu bulgu karıncaların mesafeyi öğrendiği şeklinde yorumlandı.

BACAK BOYUNA İNCE AMELİYAT
Almanya’dan Ulm, İsviçre’den Zürich Üniversitesi uzmanları, deneyin ikinci etabında bir ameliyatla karıncaların yarısının ayaklarına fizyolojilerine uygun bir materyelden eklemeler yaparak bacak açış mesafelerini uzattı. Denek karıncalarının diğer yarısının ise, ayakları bir operasyonla kısaltıldı. Bacak açış mesafelerinin değiştirilmesindeki amaç, denek karıncaların birinci etapta öğrendikleri mesafeyi ölçüp ölçmediklerini gözlemlemek.

KARINCALAR YENİ BACAK BOYUNA ALIŞIYOR
Bacak boyları değişen karıncalar, orijinal yuva-yem mesafesini katettiklerini düşündüklerinde her zamanki gibi duruyor ve aranmaya başlıyor. Ancak bacak boyları uzun olanlar, yemi geçiyor, kısa olanlar ise yeme ulaşmamış oluyor. Ancak karıncalar zamanla yeni ayak boylarına alıştıklarında, adım atışlarını yeniden uyarlayarak yuva-yem mesafesini yeniden öğreniyorlar.

MESAFE ÖLÇÜTÜ ADIM SAYISI
Araştırma ekibi başkanı Ulm Üniversitesi nörobiyoloğu Harald Wolf, karıncaların attıkları adımı saydıklarını öne sürüyor. Dr. Wolf, deneyin gelecek aşamalarında karıncaların adım sayısını saymanın yanı sıra buna dayalı olarak uzaklık tahmini yapıp yapmadıklarını da araştıracaklarını dile getiriyor.

Kaynak: Science dergisi

__________________

__________________